EU start toetredingsgesprekken met Oekraïne en Moldavië

In dit artikel:

De EU is maandag officieel begonnen met toetredingsonderhandelingen met Oekraïne en Moldavië, zo maakte het Cypriotische voorzitterschap van de Raad van de EU bekend. Alle 27 lidstaten stemden voor, nadat Hongarije zijn langdurige blokkade had opgeheven.

De Hongaarse premier Magyar stelde zijn veto pas in na overeenstemming met Oekraïne over extra rechten voor de Hongaarse minderheid; dat akkoord was voor hem de voorwaarde om instemming te geven. Oekraïne had zijn lidmaatschapsaanvraag ingediend kort na de Russische invasie in februari 2022. In december 2023 hadden EU-leiders al besloten de gesprekken te starten, maar het begin werd eerder geblokkeerd door dat Hongaars veto.

President Zelensky bedankte de EU en feliciteerde Moldavië, terwijl de Moldavische president Maia Sandu zei dat haar land het nodige werk heeft gedaan en door zal gaan met hervormingen. Commissievoorzitter Ursula von der Leyen en EU-Raadsvoorzitter Charles Michel (in het artikel genoemd als Costa) prezen de vastberadenheid en hervormingsinspanningen van beide landen en stelden dat uitbreiding in gezamenlijk belang is te midden van mondiale onzekerheid.

De onderhandelingen starten met het eerste van in totaal zes clusters: waarden en grondbeginselen waaraan kandidaat-landen moeten voldoen. Kandidaten moeten door tientallen hoofdstukken werken; de afronding vereist uiteindelijk unanieme goedkeuring van alle huidige lidstaten en daarna nationale ratificatie door elk land.

Het traject is vaak langdurig en onzeker: succesvolle toetreding is niet vanzelfsprekend. Als voorbeeld wordt Turkije genoemd, waar onderhandelingen in 2005 begonnen maar sindsdien vrijwel stilliggen door terugval op het vlak van democratie, rechtsstaat en grondrechten. De uitkomst voor Oekraïne en Moldavië blijft dus open, ondanks de symbolische en politieke stap die de start van de gesprekken betekent.